Σύνοψη
- Το διαστημικό σκάφος Psyche της NASA πραγματοποίησε επιτυχημένη βαρυτική υποβοήθηση χρησιμοποιώντας τον Άρη ως «κοσμική σφεντόνα».
- Η προσέγγιση έγινε σε απόσταση αναπνοής (4.609 χλμ), επιτρέποντας τη λήψη εντυπωσιακών φωτογραφιών με τη μορφή φωτεινής ημισελήνου και λεπτομερειών της επιφάνειας.
- Η μανούβρα εξοικονομεί μήνες συνεχούς λειτουργίας των κινητήρων ιόντων (Hall-effect thrusters).
- Η δοκιμή των επιστημονικών οργάνων στον Άρη αποτελεί την τελική πρόβα γενικής δοκιμής πριν από την άφιξη στον μεταλλικό πυρήνα του αστεροειδούς το 2029.
Η διαστημική αποστολή Psyche της NASA πέτυχε έναν από τους σημαντικότερους σταθμούς του εξαετούς ταξιδιού της, ολοκληρώνοντας με απόλυτη ακρίβεια τη διαδικασία βαρυτικής υποβοήθησης από τον πλανήτη Άρη. Στις 15 Μαΐου 2026, το van-sized σκάφος πέρασε μόλις 4.609 χιλιόμετρα πάνω από την επιφάνεια του Κόκκινου Πλανήτη, κινούμενο με την εντυπωσιακή ταχύτητα των 19.848 χιλιομέτρων την ώρα. Η συγκεκριμένη προσέγγιση δεν είχε ως κύριο σκοπό τη μελέτη του Άρη, αλλά τη λήψη της απαραίτητης ορμής προκειμένου το σκάφος να συνεχίσει το ταξίδι του προς την εξωτερική ζώνη των αστεροειδών, μεταξύ Άρη και Δία.
Η τεχνική της βαρυτικής σφενδόνης επέτρεψε στους μηχανικούς του Jet Propulsion Laboratory (JPL) να αλλάξουν την τροχιακή κλίση του σκάφους κατά περίπου 1 μοίρα σε σχέση με τον Ήλιο και να προσθέσουν 1.609 χιλιόμετρα την ώρα στην τελική του ταχύτητα. Η συγκεκριμένη αύξηση της κινητικής ενέργειας επιτεύχθηκε χωρίς τη χρήση των onboard προωθητικών συστημάτων, εξοικονομώντας τεράστιες ποσότητες αερίου ξένου, το οποίο αποτελεί το καύσιμο για τους εξελιγμένους κινητήρες ιόντων (Hall thrusters) της συσκευής. Οι κινητήρες αυτοί είναι εξαιρετικά αποδοτικοί για μακροχρόνια ταξίδια, αλλά παράγουν χαμηλή ώθηση. Η βαρυτική ώθηση που προσέφερε ο Άρης ισοδυναμεί με πολλούς μήνες συνεχούς λειτουργίας των ιοντικών κινητήρων, μειώνοντας δραστικά το χρόνο και το κόστος της αποστολής.
Παρά το γεγονός ότι η μανούβρα ήταν κατά βάση πλοηγητική, η NASA εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία για να πραγματοποιήσει μια πλήρη γενική δοκιμή των επιστημονικών συστημάτων του Psyche. Η κάμερα multispectral imager κατέγραψε χιλιάδες φωτογραφίες κατά την προσέγγιση και την απομάκρυνση. Λόγω της υψηλής γωνίας φάσης κατά την προσέγγιση από τη νυχτερινή πλευρά, ο Άρης εμφανίστηκε αρχικά ως μια λεπτή, φωτεινή ημισέληνος. Μετά το κοντινότερο σημείο διέλευσης, το σκάφος φωτογράφισε τον πλανήτη σχεδόν πλήρως φωτισμένο, αποτυπώνοντας με εξαιρετική ανάλυση το γεμάτο παγετό νότιο πόλο (εκτάσεως άνω των 700 χιλιομέτρων), το τεράστιο σύστημα φαραγγιών Valles Marineris και τις χαρακτηριστικές λωρίδες σκόνης που δημιουργούν οι άνεμοι στους κρατήρες της περιοχής Syrtis Major.
Παράλληλα με την οπτική καταγραφή, το μαγνητόμετρο του σκάφους και ο φασματογράφος ακτίνων γάμμα και νετρονίων τέθηκαν σε πλήρη λειτουργία. Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν τα δεδομένα αυτά για να μελετήσουν πώς το ασθενές μαγνητικό πεδίο του Άρη αλληλεπιδρά με τα φορτισμένα ηλιακά σωματίδια, αλλά και για να παρατηρήσουν τυχόν αλλαγές στη ροή των κοσμικών ακτίνων. Ένα επιπλέον πεδίο έρευνας αφορά την αναζήτηση πιθανών δακτυλίων σκόνης γύρω από τον Άρη, οι οποίοι ενδέχεται να δημιουργούνται από μικρομετεωρίτες που προσκρούουν στους δορυφόρους του, Φόβο και Δείμο. Η επιτυχία της διέλευσης επιβεβαιώθηκε σε πραγματικό χρόνο από τους μηχανικούς εδάφους μέσω της μέτρησης της μετατόπισης Doppler στα ραδιοσήματα του σκάφους, μια μέθοδος που καταγράφει μεταβολές ταχύτητας με ακρίβεια χιλιοστών ανά δευτερόλεπτο.
Ο τελικός στόχος της αποστολής, η οποία ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2023, παραμένει ο αστεροειδής 16 Psyche, ένας μοναδικός κόσμος με διάμετρο περίπου 280 χιλιομέτρων που βρίσκεται στην κύρια ζώνη αστεροειδών. Σε αντίθεση με την πλειονότητα των αστεροειδών που αποτελούνται από πέτρα ή πάγο, ο 16 Psyche εκτιμάται ότι είναι ο εκτεθειμένος πυρήνας νικελίου-σιδήρου ενός αρχέγονου πρωτοπλανήτη, του οποίου τα εξωτερικά στρώματα καταστράφηκαν από σφοδρές συγκρούσεις δισεκατομμύρια χρόνια πριν. Η μελέτη του, η οποία θα ξεκινήσει το καλοκαίρι του 2029 όταν το σκάφος θα τεθεί σε μόνιμη τροχιά γύρω του, αναμένεται να προσφέρει μοναδικές απαντήσεις για τη δημιουργία των βραχωδών πλανητών του ηλιακού μας συστήματος, συμπεριλαμβανομένης και της Γης
*Μπορείτε πλέον να προσθέσετε το Techgear.gr ως Προτιμώμενη Πηγή ενημέρωσης για τις αναζητήσεις σας στο Google Search!
