Η αναβίωση των κλασικών υπολογιστών της δεκαετίας του '80 και του '90 δεν αποτελεί πλέον είδηση από μόνη της. Ωστόσο, ο τρόπος με τον οποίο επιστρέφουν αυτά τα μηχανήματα έχει αλλάξει δραματικά. Ενώ η αγορά έχει κατακλυστεί από μίνι κονσόλες που βασίζονται σε απλή εξομοίωση λογισμικού (software emulation), μια νέα κατηγορία hardware έρχεται να ικανοποιήσει τους πλέον απαιτητικούς: τα συστήματα FPGA. Σε αυτό το πλαίσιο, η κοινότητα των retro enthusiasts υποδέχεται το MiniST, μια εντυπωσιακή αλλά εξαιρετικά σπάνια εκδοχή του αγαπημένου Atari ST.
Πέρα από την απλή εξομοίωση: Η δύναμη του FPGA
Το MiniST δεν είναι απλώς άλλη μια πλαστική ρέπλικα που τρέχει έναν emulator σε φθηνό επεξεργαστή κινητού. Πρόκειται για μια σοβαρή τεχνική πρόταση που βασίζεται στην τεχνολογία Field Programmable Gate Array (FPGA). Για όσους δεν είναι εξοικειωμένοι με τον όρο, το FPGA επιτρέπει στο hardware να «συμπεριφέρεται» ακριβώς όπως τα αρχικά κυκλώματα του υπολογιστή, σε επίπεδο τρανζίστορ. Αυτό σημαίνει μηδενική καθυστέρηση (latency) και απόλυτη πιστότητα στην εκτέλεση του κώδικα, κάτι που οι λύσεις λογισμικού συχνά αδυνατούν να πετύχουν στο 100%.
Συγκεκριμένα, το MiniST χρησιμοποιεί την πλακέτα ανάπτυξης Tang Nano 20K, η οποία φιλοξενεί τον πυρήνα MiSTeryNano. Πρόκειται για μια εξέλιξη του γνωστού πυρήνα MiSTery, προσαρμοσμένη ώστε να χωράει σε μια συμπαγή και κομψή κατασκευή, διατηρώντας την ουσία του 16-bit θρύλου της Atari.
Σχεδιασμός και χαρακτηριστικά: Ένας Atari σε σώμα μηχανικού πληκτρολογίου
Ο δημιουργός του project, γνωστός στην κοινότητα ως Ingo, επέλεξε μια προσέγγιση που συνδυάζει τη σύγχρονη αισθητική με την πρακτικότητα. Το MiniST στεγάζεται μέσα σε ένα Tenkeyless (TKL) μηχανικό πληκτρολόγιο. Αυτή η επιλογή είναι εξαιρετικά έξυπνη, καθώς θυμίζει την αρχιτεκτονική των home computers της εποχής (όπου ο υπολογιστής ήταν ενσωματωμένος στο πληκτρολόγιο), αλλά προσφέρει την ποιότητα και την αίσθηση των σύγχρονων διακοπτών.
Στο πίσω μέρος της συσκευής, οι χρήστες θα βρουν μια πληθώρα θυρών που γεφυρώνουν το παρελθόν με το παρόν:
- Θύρες USB για σύνδεση περιφερειακών.
- Υποδοχές για κλασικά Joysticks, απαραίτητα για την αυθεντική εμπειρία gaming.
- Θύρες MIDI, ένα χαρακτηριστικό ζωτικής σημασίας, καθώς ο Atari ST υπήρξε το απόλυτο εργαλείο για τους μουσικούς παραγωγούς στα τέλη των 80s - αρχές 90s.
- Υποδοχή κάρτας SD για τη φόρτωση λογισμικού και παιχνιδιών.
Το «αγκάθι» της διαθεσιμότητας και η τιμή
Εδώ όμως είναι που τα πράγματα δυσκολεύουν για τον μέσο καταναλωτή. Σε αντίθεση με το εμπορικό THE400 Mini ή το A500 Mini που μπορεί κανείς να βρει στα ράφια μεγάλων αλυσίδων, το MiniST είναι ένα καθαρά «boutique» προϊόν.
Η τιμή του έχει οριστεί περίπου στα 400 δολάρια (περίπου 360-370 ευρώ). Αν και το ποσό ακούγεται υψηλό για μια retro συσκευή, δικαιολογείται από το κόστος των εξαρτημάτων, την ποιότητα του μηχανικού πληκτρολογίου και, κυρίως, την προσωπική εργασία που απαιτείται για τη συναρμολόγηση και τη παραμετροποίηση του κάθε συστήματος. Δεν πρόκειται για μαζική παραγωγή σε κάποιο εργοστάσιο της Κίνας, αλλά για μια χειροποίητη κατασκευή από έναν και μόνο άνθρωπο.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα, ωστόσο, δεν είναι η τιμή, αλλά η σπανιότητα. Η αρχική παρτίδα παραγωγής περιορίζεται σε μόλις πέντε (5) τεμάχια. Ναι, καλά διαβάσατε. Μόλις πέντε τυχεροί σε όλο τον κόσμο θα μπορέσουν να αποκτήσουν άμεσα αυτό το μηχάνημα. Αυτό καθιστά το MiniST αυτομάτως ένα συλλεκτικό αντικείμενο πριν καν κυκλοφορήσει ευρέως.
Γιατί δεν έχουμε «Ultimate» διαθεσιμότητα;
Η κοινότητα συχνά συγκρίνει τέτοιες προσπάθειες με τα προϊόντα της σειράς Ultimate για τον Commodore 64, τα οποία, αν και ακριβά, είναι γενικά διαθέσιμα κατόπιν παραγγελίας. Στην περίπτωση του MiniST, η φύση του project είναι διαφορετική. Είναι ένα ερασιτεχνικό (με την έννοια της αγάπης για το αντικείμενο) εγχειρήμα που δεν διαθέτει την υποδομή για μαζική διάθεση.
Ο Ingo έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο για μελλοντικές παρτίδες, αλλά δεδομένης της πολυπλοκότητας της κατασκευής, κανείς δεν πρέπει να περιμένει ότι το MiniST θα γίνει εύκολα προσβάσιμο στο ευρύ κοινό.
