Οι ΗΠΑ φοβούνται ότι η Κίνα μπορεί να προκαλέσει σκόπιμα ζημιές στα υποθαλάσσια καλώδια Internet

Σύνοψη

• Νέα αναλυτική έκθεση της αμερικανικής επιτροπής USCC προειδοποιεί για αυξημένους κινδύνους δολιοφθοράς στα υποθαλάσσια καλώδια οπτικών ινών του Ειρηνικού Ωκεανού, τα οποία εξυπηρετούν το 99% της διηπειρωτικής κίνησης δεδομένων.
• Στο επίκεντρο της ανησυχίας βρίσκονται οι κρίσιμες υποδομές κολοσσών της τεχνολογίας όπως η Google και η Meta, οι οποίες έχουν επενδύσει δισεκατομμύρια δολάρια για την κατασκευή ιδιόκτητων δικτύων που συνδέουν τη Βόρεια Αμερική με την Ασία.
• Οι καταγεγραμμένες απειλές περιλαμβάνουν παρεμβολές από πλοία εξοπλισμένα για επισκευές,κρυφή παρακολούθηση της ροής δεδομένων (tapping) και σκόπιμες διακοπές λειτουργίας που παρουσιάζονται συγκαλυμμένες ως απλά ναυτικά ατυχήματα από κρατικούς ή παρακρατικούς δρώντες.
• Ενδεχόμενη εκτεταμένη ζημιά θα προκαλέσει αλυσιδωτές καθυστερήσεις στην παγκόσμια δρομολόγηση του διαδικτύου, επηρεάζοντας άμεσα τον συγχρονισμό των cloud υπηρεσιών που χρησιμοποιούνται από εκατομμύρια επιχειρήσεις στην Ευρώπη και την Ελλάδα.

Η έκθεση της USCC αναδεικνύει ότι τα υποθαλάσσια καλώδια της Google και της Meta στον Ειρηνικό Ωκεανό αντιμετωπίζουν άμεσο κίνδυνο «γκρίζων» επιθέσεων, οι οποίες περιλαμβάνουν ρίψεις αγκυρών καλυμμένες ως ατυχήματα, υποκλοπή δεδομένων και παρενόχληση των πλοίων συντήρησης, με στόχο την αποσταθεροποίηση των παγκόσμιων επικοινωνιών και την απόκτηση πλεονεκτήματος από την Κίνα χωρίς ανοιχτή σύγκρουση.

Η παγκόσμια ροή πληροφοριών βασίζεται σχεδόν εξ ολοκλήρου σε ένα εκτεταμένο δίκτυο υποθαλάσσιων καλωδίων οπτικών ινών τα οποία διασχίζουν τους ωκεανούς μεταφέροντας τεράστιους όγκους δεδομένων κάθε δευτερόλεπτο. Η Επιτροπή Επανεξέτασης των Οικονομικών και Οικονομικών Σχέσεων ΗΠΑ-Κίνας (USCC) δημοσιοποίησε μια εξαιρετικά αναλυτική αναφορά η οποία ρίχνει φως στους αυξανόμενους κινδύνους που αντιμετωπίζουν αυτές οι υποδομές, εστιάζοντας ιδιαίτερα στην περιοχή του Ειρηνικού Ωκεανού. 

Οι αμερικανικές αρχές και οι ειδικοί κυβερνοασφάλειας εκφράζουν την έντονη ανησυχία τους για την ευπάθεια των κρίσιμων αυτών δικτύων απέναντι σε τακτικές δολιοφθοράς, υπογραμμίζοντας τον άμεσο αντίκτυπο που θα έχει μια ενδεχόμενη διακοπή λειτουργίας στις εταιρείες κολοσσούς που τα διαχειρίζονται, όπως η Google και η Meta.

Οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες έχουν μετατραπεί την τελευταία δεκαετία από απλούς αγοραστές χωρητικότητας δικτύου σε βασικούς επενδυτές και ιδιοκτήτες της παγκόσμιας υποδομής του διαδικτύου. Η Google και η Meta σχεδιάζουν, χρηματοδοτούν και ποντίζουν διαρκώς νέα υπερσύγχρονα συστήματα οπτικών ινών με σκοπό να ελέγξουν το bandwidth που απαιτείται για την ομαλή λειτουργία των cloud υπηρεσιών, των κοινωνικών δικτύων και των μελλοντικών εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης. Οι τεράστιες αυτές επενδύσεις καταλήγουν να αποτελούν κρίσιμους στόχους σε γεωπολιτικό επίπεδο, διότι η καταστροφή ή η αλλοίωση της λειτουργίας τους μπορεί να επιφέρει καίρια πλήγματα στην οικονομική σταθερότητα και την επικοινωνιακή ικανότητα ολόκληρων κρατών.

Η έννοια των απειλών της «γκρίζας ζώνης» περιγράφει ενέργειες οι οποίες προκαλούν σημαντική ζημιά ή υποκλοπή στοιχείων, παραμένοντας όμως κάτω από το όριο που θα δικαιολογούσε μια επίσημη στρατιωτική απάντηση. Η έκθεση αναλύει λεπτομερώς τις μεθόδους που φέρεται να χρησιμοποιεί το Πεκίνο, δίνοντας έμφαση στα ατυχήματα που προκαλούνται από εμπορικά ή αλιευτικά πλοία τα οποία σέρνουν σκόπιμα τις άγκυρές τους πάνω από χαρτογραφημένα καλώδια. Αν και τα περιστατικά αυτά συχνά καταγράφονται ως ακούσια, οι αναλυτές επισημαίνουν την αυξανόμενη συχνότητα τους σε στρατηγικά σημεία συμφόρησης, υποδεικνύοντας ένα συστηματικό σχέδιο δοκιμής των αντοχών του αμερικανικού δικτύου. Παράλληλα, καταγράφονται αναφορές για προσπάθειες παρεμπόδισης των εξειδικευμένων πλοίων επιδιόρθωσης από κινεζικά σκάφη, γεγονός που παρατείνει επικίνδυνα τον χρόνο αποκατάστασης των βλαβών και εντείνει τη συμφόρηση στα εναλλακτικά δίκτυα δρομολόγησης.

Πέρα από την απλή φυσική καταστροφή των οπτικών ινών, οι κίνδυνοι εκτείνονται στον τομέα της κατασκοπείας και της υφαρπαγής κρίσιμων πληροφοριών. Ο εξοπλισμός επισκευής ή αναβάθμισης των υποθαλάσσιων επαναληπτών (repeaters) παρέχει μοναδικές ευκαιρίες για την εγκατάσταση συσκευών υποκλοπής που επιτρέπουν τη σιωπηλή παρακολούθηση της παγκόσμιας τηλεπικοινωνιακής κίνησης. Η τεχνολογία κατασκευής και συντήρησης αυτών των καλωδίων βρίσκεται στα χέρια ελάχιστων εξειδικευμένων εταιρειών παγκοσμίως, καθιστώντας την αλυσίδα εφοδιασμού ιδιαίτερα ευάλωτη σε πιέσεις. Όταν μια κυβέρνηση καταφέρνει να παρεισφρήσει στα συστήματα διαχείρισης ή να επιβάλει τη συμμετοχή δικών της εργολάβων στις εργασίες συντήρησης, αποκτά άμεση πρόσβαση στον κεντρικό κορμό του internet θέτοντας σε κίνδυνο τα εταιρικά και κρατικά δεδομένα που διακινούνται μέσω των συστημάτων της Google, της Microsoft και της Meta.

Η λειτουργία του διαδικτύου βασίζεται στο πρωτόκολλο BGP (Border Gateway Protocol) το οποίο αναλαμβάνει να δρομολογεί την κίνηση των δεδομένων μέσα από τα πιο αποδοτικά και διαθέσιμα μονοπάτια. Όταν ένα βασικό διηπειρωτικό καλώδιο υφίσταται βλάβη, η κίνηση ανακατευθύνεται αυτόματα σε άλλες γραμμές, δημιουργώντας όμως φαινόμενα υπερφόρτωσης, αύξησης του latency και πτώσης της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών. Αυτή ακριβώς η αρχιτεκτονική του διαδικτύου κάνει τις στοχευμένες επιθέσεις εξαιρετικά καταστροφικές, ειδικά όταν αυτές πραγματοποιούνται ταυτόχρονα σε πολλαπλά σημεία ή κοντά στους σταθμούς προσαιγιάλωσης, όπου τα καλώδια ενώνονται με τις χερσαίες υποδομές. 

Το αυξανόμενο ρίσκο αναγκάζει τους τεχνολογικούς κολοσσούς να αναθεωρούν συνεχώς τα σχέδια επεκτασιμότητας που εφαρμόζουν, προσθέτοντας ακριβά και πολύπλοκα συστήματα εφεδρείας προκειμένου να διασφαλίσουν την απρόσκοπτη πρόσβαση των χρηστών τους στα cloud περιβάλλοντα.

Στην προκειμένη περίπτωση, πάντως, όσο αναλυτική και αν είναι η έκθεση των ΗΠΑ, από τη στιγμή που δεν υπάρχουν απτές αποδείξεις δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι ότι όντως η Κίνα πραγματοποιεί ενέργειες δολιοφθοράς ή αν πρόκειται απλά για κινδυνολογία για τη δημιουργία εντυπώσεων. Δεν το αποκλείουμε σαν ενδεχόμενο, αλλά με βάση τη γενικότερη φιλοσοφία της Κίνας θεωρούμε μάλλον απίθανο να επιθυμεί την καταστροφή αυτών των υποδομών. Το σενάριο της υποκλοπής πληροφοριών συγκεντρώνει περισσότερες πιθανότητες, αλλά είναι τουλάχιστον υποκριτικό να ακούμε τέτοιες κατηγορίες από τις ΗΠΑ...