Ενώ οι τεχνολογικοί κολοσσοί δίνουν μάχη για το ποιος θα ενσωματώσει βαθύτερα την Τεχνητή Νοημοσύνη στα προϊόντα του, η Mozilla ακολουθεί έναν διαφορετικό δρόμο με τον Firefox: δίνει στους χρήστες τη δύναμη να πατήσουν το κουμπί «Off». Με την επερχόμενη έκδοση Firefox 148, ο δημοφιλής browser εισάγει ένα κεντρικό σύστημα ελέγχου που επιτρέπει την πλήρη απενεργοποίηση των λειτουργιών AI, μια απόφαση που έρχεται σε ευθεία αντίθεση με την τακτική της «υποχρεωτικής» υιοθέτησης που βλέπουμε στον ανταγωνισμό.
Η «αντίσταση» στην επιβεβλημένη νοημοσύνη
Ζούμε στιγμές όπου η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει κατακλύσει το διαδίκτυο. Από το Copilot της Microsoft που είναι πλέον πανταχού παρόν στα Windows και τον Edge, μέχρι τις ενσωματωμένες λειτουργίες Gemini στον Chrome, ο μέσος χρήστης συχνά νιώθει ότι χάνει τον έλεγχο του ψηφιακού του περιβάλλοντος. Η Mozilla, πιστή στις αρχές της για ένα ανοιχτό και ανθρωποκεντρικό διαδίκτυο, αναγνωρίζει ότι δεν επιθυμούν όλοι οι χρήστες έναν ψηφιακό βοηθό να παρακολουθεί και να αναλύει την περιήγησή τους.
Η εταιρεία ανακοίνωσε επίσημα ότι προσθέτει μια νέα ενότητα στις ρυθμίσεις με την ονομασία «AI Controls». Μέσα από αυτό το μενού, ο χρήστης θα μπορεί να διαχειριστεί όλες τις παραγωγικές λειτουργίες AI (Generative AI) του προγράμματος περιήγησης. Το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό, ωστόσο, είναι ένας κεντρικός διακόπτης. Με ένα μόνο κλικ, θα μπορεί κανείς να απενεργοποιήσει οτιδήποτε σχετίζεται με την Τεχνητή Νοημοσύνη, τόσο για τις τρέχουσες λειτουργίες όσο και για αυτές που θα προστεθούν μελλοντικά.
Τι ακριβώς αλλάζει στον Firefox 148
Η νέα λειτουργία αναμένεται να γίνει διαθέσιμη στο ευρύ κοινό στα τέλη Φεβρουαρίου 2026. Η Mozilla δεν αφαιρεί το AI από τον browser – αντίθετα, το καθιστά προαιρετικό. Για όσους επιλέξουν να το χρησιμοποιήσουν, ο Firefox προσφέρει εργαλεία όπως:
- Chatbot στην πλευρική μπάρα: Δυνατότητα επιλογής μεταξύ κορυφαίων μοντέλων όπως ChatGPT, Claude, Google Gemini, Microsoft Copilot και Le Chat Mistral, χωρίς ο χρήστης να δεσμεύεται σε έναν μόνο πάροχο.
- Περιλήψεις συνδέσμων (Link previews): Εμφάνιση των βασικών σημείων μιας ιστοσελίδας πριν καν ο χρήστης κάνει κλικ στο link.
- Ομαδοποίηση καρτελών (Tab grouping): Έξυπνη οργάνωση των ανοιχτών tabs με προτάσεις ονομάτων βάσει του περιεχομένου τους.
- Κείμενο σε PDF: Αυτόματη δημιουργία περιγραφών (alt text) για εικόνες που βρίσκονται μέσα σε αρχεία PDF, ενισχύοντας την προσβασιμότητα.
- Μεταφράσεις: Εργαλεία μετάφρασης ιστοσελίδων που τρέχουν τοπικά ή μέσω cloud.
Ωστόσο, η καινοτομία έγκειται στην ελευθερία επιλογής. Αν κάποιος χρήστης θεωρεί ότι αυτές οι λειτουργίες αποτελούν «ψηφιακό θόρυβο» ή ανησυχεί για την ιδιωτικότητά του, μπορεί απλώς να μεταβεί στις Ρυθμίσεις > AI Controls και να επιλέξει το «Block AI enhancements».
Διαφάνεια και ιδιωτικότητα: Το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα
Η προσέγγιση της Mozilla διαφέρει ριζικά από τη φιλοσοφία των «μαύρων κουτιών» που υιοθετούν άλλες εταιρείες. Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, ο Firefox δεν θα φορτώνει κρυφά μοντέλα AI στο παρασκήνιο. Τα μοντέλα αυτά κατεβαίνουν στη συσκευή του χρήστη μόνο εφόσον εκείνος επιλέξει ενεργά να χρησιμοποιήσει μια συγκεκριμένη λειτουργία για πρώτη φορά.
Αυτό λύνει ένα βασικό πρόβλημα εμπιστοσύνης. Πολλοί χρήστες ανησυχούν ότι οι AI browsers στέλνουν δεδομένα περιήγησης σε τρίτους (όπως την OpenAI ή την Google) για εκπαίδευση μοντέλων. Η Mozilla ξεκαθαρίζει το τοπίο, προσφέροντας απόλυτη διαφάνεια για το ποια δεδομένα φεύγουν από τον υπολογιστή και ποια επεξεργάζονται τοπικά.
