Queue: Το πρώτο πλήρως αυτόνομο ρομποτικό φαρμακείο παραδίδει φάρμακα σε 60 δευτερόλεπτα

Σύνοψη

• Η startup Queue από τη Silicon Valley παρουσίασε το πρώτο πλήρως αυτόνομο ρομποτικό φαρμακείο στον κόσμο, ικανό να εκτελεί συνταγές χωρίς καμία ανθρώπινη παρέμβαση.
• Το σύστημα βασίζεται σε τεχνητή νοημοσύνη (AI) και μηχανική όραση (computer vision) για την ταυτοποίηση κάθε χαπιού βάσει του κωδικού NDC (National Drug Code) στις ΗΠΑ, διασφαλίζοντας απόλυτη ακρίβεια.
• Κάθε σταθμός υποστηρίζει έως και 280 διαφορετικούς κωδικούς φαρμάκων, χωράει χιλιάδες χάπια ανά κυψέλη και γεμίζει ένα φιαλίδιο 60 τεμαχίων σε 30 δευτερόλεπτα.
• Ο ασθενής αλληλεπιδρά αποκλειστικά μέσω σάρωσης ενός κωδικού QR από το smartphone του, λαμβάνοντας τη φαρμακευτική του αγωγή σε λιγότερο από ένα λεπτό.
• Η εταιρεία, η οποία πρόσφατα εξασφάλισε χρηματοδότηση 12,6 εκατομμυρίων δολαρίων, στοχεύει στη μείωση του λειτουργικού κόστους κατά 96% και στην αντιμετώπιση της έλλειψης φαρμακοποιών.

Η αυτοματοποίηση διαδικασιών μέσω της ρομποτικής επεκτείνεται ταχύτατα σε τομείς κρίσιμων υποδομών, με τον κλάδο της υγείας να αποτελεί το πιο πρόσφατο πεδίο εφαρμογής. 

Η καλιφορνέζικη startup Queue ανακοίνωσε την ανάπτυξη και λειτουργία του πρώτου πλήρως αυτόνομου ρομποτικού φαρμακείου παγκοσμίως. Πρόκειται για ένα σύστημα κλειστού τύπου, το οποίο διαχειρίζεται εξ ολοκλήρου τη ροή των φαρμάκων: από την εισαγωγή των σφραγισμένων χονδρικών συσκευασιών έως την τελική παράδοση των φιαλιδίων στους ασθενείς, απαιτώντας μηδενική φυσική αλληλεπίδραση από ανθρώπινο δυναμικό κατά την εκτέλεση της συνταγής.

Το συγκεκριμένο εγχείρημα έρχεται να δώσει λύση σε ένα σημαντικό δομικό πρόβλημα του συστήματος υγείας, ιδιαίτερα στην αγορά των ΗΠΑ, όπου η έλλειψη προσωπικού και το υψηλό λειτουργικό κόστος έχουν οδηγήσει στο κλείσιμο σχεδόν του ενός τρίτου των φυσικών φαρμακείων από το 2010.

Τι είναι το ρομποτικό φαρμακείο της Queue και πώς λειτουργεί;

Το σύστημα της Queue είναι ένα πλήρως αυτόνομο ρομποτικό περίπτερο (kiosk) που παραλαμβάνει σφραγισμένες συσκευασίες χονδρικής και παραδίδει έτοιμα, επαληθευμένα φιαλίδια συνταγών. Χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη και μηχανική όραση (computer vision) για να ταυτοποιεί τα χάπια, μειώνοντας το κόστος εκτέλεσης συνταγών κατά 96% και υποστηρίζοντας 250-280 κωδικούς φαρμάκων ανά εγκατάσταση.

Η λειτουργία του συστήματος διαφοροποιείται σημαντικά από τα υπάρχοντα συστήματα υποβοήθησης που υπάρχουν ήδη σε μεγάλα φαρμακεία του εξωτερικού. Αντί απλώς να μετράει χάπια για να διευκολύνει τον φαρμακοποιό, το kiosk της Queue αναλαμβάνει ολόκληρη τη διαδικασία end-to-end. Ο χρήστης τοποθετεί τις μαζικές συσκευασίες στο σύστημα, και από εκεί και πέρα, οι ρομποτικοί βραχίονες αναλαμβάνουν τον διαχωρισμό, την αποθήκευση στις αντίστοιχες κυψέλες και τη διαχείριση του αποθέματος.

Όταν ένας ασθενής πλησιάζει το μηχάνημα, το μόνο που χρειάζεται να κάνει είναι να σαρώσει έναν κωδικό QR που έχει λάβει στο κινητό του, στη συνέχεια η παραγγελία πιστοποιείται και το μηχάνημα ξεκινά άμεσα την προετοιμασία. Κάθε φιαλίδιο των 60 χαπιών γεμίζει μέσα σε ακριβώς 30 δευτερόλεπτα. Συνολικά, η διαδικασία ταυτοποίησης, παρασκευής, επαλήθευσης και τελικής παράδοσης του φαρμάκου διαρκεί λιγότερο από 60 δευτερόλεπτα.

Ο ρόλος της μηχανικής όρασης (Computer Vision) στην ασφάλεια των φαρμάκων

Η μεγαλύτερη πρόκληση για την έγκριση αυτόνομων συστημάτων στον τομέα της υγείας είναι η διασφάλιση της ακρίβειας, καθώς ένα λάθος στην εκτέλεση μιας ιατρικής συνταγής μπορεί να έχει κρίσιμες επιπτώσεις για τη ζωή του ασθενούς. Η Queue λύνει αυτό το πρόβλημα ενσωματώνοντας προηγμένους αισθητήρες μηχανικής όρασης στο εσωτερικό του μηχανήματος.

Καθώς το ρομποτικό σύστημα μετακινεί τα χάπια από την εσωτερική αποθήκευση προς το τελικό φιαλίδιο, οι κάμερες υψηλής ανάλυσης αναλύουν το σχήμα, το μέγεθος, το χρώμα και τις εγχάρακτες ενδείξεις κάθε χαπιού. Τα δεδομένα αυτά διασταυρώνονται σε πραγματικό χρόνο με τις βάσεις δεδομένων (βάσει του NDC στις ΗΠΑ), διασφαλίζοντας ότι η συνταγή εκτελείται με μηδενικό περιθώριο σφάλματος. Η εταιρεία υποστηρίζει πως τα συστήματά της παρέχουν 100% ακρίβεια, φτάνοντας και ενδεχομένως ξεπερνώντας τα πρότυπα ελέγχου ενός φυσικού προσώπου, διευκολύνοντας έτσι την έγκριση της λειτουργίας τους από τους αρμόδιους κρατικούς ρυθμιστικούς φορείς.

Θα μπορούσαμε να δούμε κάτι τέτοιο στην Ευρώπη και την Ελλάδα;

Η άφιξη μιας τέτοιας τεχνολογίας εγείρει άμεσα ερωτήματα για την πιθανότητα εφαρμογής της στην Ευρώπη και ειδικότερα στην Ελλάδα. Στη χώρα μας, το νομικό πλαίσιο για τη λειτουργία των φαρμακείων είναι αυστηρά προστατευμένο και απαιτεί ρητά τη φυσική παρουσία και αδειοδότηση του επιστήμονα φαρμακοποιού.

Ωστόσο, θα μπορούσε ενδεχομένως να γίνει η αρχή με την πώληση παραφαρμακευτικών προϊόντων και μη συνταγογραφούμενων φαρμάκων. Η εφαρμογή συστημάτων τύπου Queue θα μπορούσε ρεαλιστικά να λειτουργήσει συμπληρωματικά εντός των μεγάλων ελληνικών νοσοκομείων ή σε απομακρυσμένες νησιωτικές και αγροτικές περιοχές (κέντρα υγείας), όπου η πρόσβαση σε φαρμακεία διημερεύοντα ή διανυκτερεύοντα είναι περιορισμένη.

Η βασική τεχνική προϋπόθεση για τη λειτουργία ενός τέτοιου συστήματος στην Ελλάδα θα ήταν η απόλυτη και ασφαλής διασύνδεση του με το σύστημα της Ηλεκτρονικής Συνταγογράφησης της ΗΔΙΚΑ, επιτρέποντας στον χρήστη να σκανάρει το barcode της άυλης συνταγής του και να παραλαμβάνει τα κουτιά του. Φυσικά, η διαφορά στο packaging (στις ΗΠΑ χρησιμοποιούνται χύμα χάπια σε φιαλίδια, ενώ στην Ευρώπη τα φάρμακα διανέμονται στις εργοστασιακές καρτέλες/blisters) σημαίνει πως το hardware των ρομπότ θα πρέπει να προσαρμοστεί στις ευρωπαϊκές προδιαγραφές συσκευασίας.